Over Inside Supplychain

Inside Supplychain helpt bij opdrachten die een sleutelrol spelen in de operatie in de werkgebieden Logistiek, Supply Chain en Productie, opdrachten op de snijvlakken van operatie, tactiek en strategie. Dit kan tijdelijk in een lijnfunctie zijn maar ook in staf- of beleidsposities.

Voor klanten waar belangrijke veranderingen spelen helpt Inside Supplychain.

Inside Supplychain excelleert waar Change, Continuous improvement en Operational excellence de sleutel zijn tot succes.

“Het geheim van succes is vastberadenheid”

Benjamin Disraeli

Valuta oorlog in de Supply chain

Sinds korte tijd horen we steeds frequenter het woord valuta oorlog vallen in nieuwsberichten. Zo werd vorige week weer eens bitter duidelijk dat Japan onder regie van de Japanse premier Abe de geldkraan nog eens verder open draait en daardoor de Yen in een vrije val gebracht heeft (30% sinds de start van Quantative Easing of wel QE) om de Japanse export te stimuleren en daarmee de economie een boost te geven. We weten al langer dat China tussen 1983 en 1993 de Yuan met meer dan 50% heeft gedevalueerd. Na nog eens een forse devaluatie in 1994 van 50% staat de yuan sindsdien onveranderd en ver onder gewaardeerd op een koers van 8.28 yuan voor 1 US dollar. Niet zonder resultaat, het Chinees BNP verdubbelde tussen 1990 en 2000. De Verenigde Staten zijn sinds 2009 de bekende QE programma’s begonnen wat niet meer betekent dan het laten draaien van de geldpersen. Bernanke (president van de FED, de centrale bank van de VS) heeft zelfs toegegeven dat Quantative Easing bedoeld is om de inflatie te laten toenemen waardoor consumenten bewogen worden tot meer uitgaven dan te sparen (het geld op de bank wordt immers minder waard door de hogere inflatie) maar ook omdat een zwakkere dollar de export zal stimuleren. Dat is juist waar het probleem in schuilt. Overheden stimuleren de eigen economie door valuta te devalueren en export of werkgelegenheid te stimuleren. Dat gaat ten koste van andere economieën die door een sterkere munt duurder zijn voor importerende landen. Ook deze landen gaan dan op hun beurt de eigen valuta devalueren en zo geraken deze in een neerwaartse spiraal en is een valutaoorlog een feit.

Een belangrijk wapen voor overheden tegen devaluerende valuta van concurrerende landen is het instellen van handels barrières om eigen industrie te beschermen. Dit gebeurd doorgaans door tarieven en import quota´s te hanteren. Dit ontwricht de handel, maakt supply chains inefficiënter en doet kosten toenemen. Ook forex (foreign exchange) impact kan significant zijn door sterk fluctuerende valuta waardoor risico in kostprijzen toenemen en marges onder druk komen te staan.

Een recent voorbeeld geeft de gevolgen en complexiteit goed aan van valutaoorlogen en handelsbarrières op supply chains. Waarschijnlijk al vanaf Juni zal de EU een importheffing tot wel 70% gaan stellen op het invoeren van zonnepanelen uit China. Dit is het resultaat van een handelsdispuut tussen de twee mogendheden. Het gaat hier over het importeren van in China geproduceerde zonnepanelen in de EU. De EU verdenkt China ervan dat Chinese producenten van zonnepanelen gesubsidieerd worden waardoor deze in staat zijn om onder kostprijs te kunnen produceren. Gevolg is dat Europese importeurs van Chinese zonnepanelen op dit moment niet weten of zij alvast de heffing moeten gaan doorvoeren op de verkoopprijs. Voeren zij de heffing door in de prijs zal dat direct effect hebben op de verkopen en zal men in Europa wellicht massaal overstappen op Europees geproduceerde panelen (het gewenste effect van de Europese commissie) of wellicht eerder te verwachten zal de markt van zonnepanelen instorten omdat een installatie vele malen duurder wordt en niet meer zo interessant is dan het op dit moment is. Om nog maar niet te spreken van de tegenmaatregelen die te verwachten zijn van de Chinese overheid als de EU de importheffing doorzet. Op het moment dat de VS een importheffing stelde op de invoer van zonnepanelen uit de EU stelde China op haar beurt een heffing in van 30% op de invoer van automobielen uit de VS.

Het is echter niet de eerste maal dat de wereld in een valuta oorlog verzeild is geraakt. Al sinds het wereldwijd loslaten van de goudstandaard halverwege de 19de eeuw geraakt men zo nu en dan met elkaar in financieel diskrediet.

Nadat in 1914 de goudstandaard was losgelaten werd daarmee tevens een voedingsbodem gelegd voor wereldwijde valutaoorlogen. Al in 1921 was de eerste een feit. Duitsland ging gebukt onder de voorwaarden opgenomen in het verdrag van Versaille, wat het einde van de eerste wereldoorlog inluidde. Het land was genoodzaakt tot het doen van herstelbetalingen aan landen benadeeld door de eerste wereldoorlog zoals België. De toenmalige president van de Duitse centrale bank ziet een mogelijkheid om sneller onder die herstelbetalingen uit te komen door de Duitse Mark te devalueren. Al snel belandde de D Mark in een hyperinflatie waardoor de munt zo snel devalueerde dat als men tegen 1923 in een restaurant wilde eten de dinergasten het liefst vooraf betaalde aangezien het eten aan het einde van de avond alweer duurder was geworden. Ook Frankrijk devalueerde de Franse franc als reactie op de hyperinflatie in Duitsland. Vanaf dat moment tot aan 1930 groeide beide economieën sterk door buitenlandse investeringen en kwijtschelden van de herstelbetalingen voor Duitsland. In tegenstelling tot het Verenigd Koninkrijk dat onder leiding van Winston Churchill koos voor het terugkeren naar de goudstandaard. Het leidde in die periode tot 50% deflatie op de Engelse munt, vele faillissementen en miljoenen werkelozen. Nadat de grote depressie losbarstte in Oktober 1929 ging het nog verder bergafwaarts voor Engeland. Grote banken gingen failliet doordat zij investeringen hadden gedaan in niet liquide activa door middel van kort lopende schulden, vergelijkbaar als Lehman Brothers in 2008. Uiteindelijk kon ook het VK er niet meer onder uit en liet vanaf 1931 de goudstandaard weer los. Hierdoor daalde de Engelse pond dramatisch en binnen enkele maanden was de valuta met 30% in waarde verminderd ten opzichte van de dollar. In die tijd vonden er in de VS vele bank runs plaats en de toenmalige president Roosevelt was dan ook verplicht om de dollar te devalueren om weer enige grip te krijgen op de economische situatie. FDR nam daarentegen zeer drastische maatregelen en middels een speciaal voor de situatie aangenomen wet werd al het goud in eigendom van particulieren, handelaren en bedrijven geconfisqueerd op straffe van boete of gevangenisstraf. Door deze rigoureuze actie werd al het goud opgekocht om zo de prijs van goud t.o.v. de dollar op te drijven. In korte tijd was de VS in staat om de dollar met 70% te devalueren. Door de acties van de VS en Groot Brittannië begon langzaam de economie weer te groeien maar uiteraard wel wederom ten koste van andere landen. Na vele internationale conferenties en met het sluiten van het Tripartite agreement in 1936 kwam de eerste valuta oorlog tot een eind.

Van 1967 tot 1987 woedde er een tweede valuta oorlog na het beëindigen van het Bretton-Woods systeem, de harde koppeling tussen de dollar en goud. Door het einde van Bretton-Woods konden valuta vrij gaan floaten waardoor de waarde van valuta alleen nog beïnvloed werden door de waarde van de munt op de valuta markt. Ook gedurende deze tweede valuta oorlog was het hoger liggende doel van overheden om de economie te stimuleren of werkgelegenheid te bevorderen. Daarentegen leren valuta oorlogen ons juist dat dit laatste nooit op een duurzame manier bewerkstelligt kan worden en alleen op korte termijn effectief zijn. Ook Nixon probeerde de werkgelegenheid te bevorderen door de dollar te devalueren en daardoor op korte termijn de export gestimuleerd werd. Echter trok het al snel andere westerse valuta mee in haar val en ging het effect al snel verloren. Wat restte was een fixe inflatie en verstoorde supply chains.

 Ook nu weer proberen overheden door beïnvloeding van de nationale munt de economie te stimuleren. Het zal echter alleen leiden tot onderlinge conflicten, protectionisme, verstoorde supply chains en verregaande inflatie.

 Hoe kan men zich als organisatie dan wapenen tegen de grillen van overheden en de supply chain robuuster maken:

  1. Indekken tegen schommelende koersen door het houden van strategische voorraden (hedging). Uiteraard brengt dit extra kosten met zich mee door het houden van extra voorraad (denk aan 3R-en, WACC en ROCE) maar ook extra risico in de vorm van langere doorlooptijden en minder flexibiliteit.
  2. Factureren in een stabiele munt (wereld reserve valuta zoals de US dollar, Euro, Japanse Yen, Engelse Pond of Canadese Dollar) zo lang deze gehouden worden door de centrale banken. Toch lijkt dit tegenstrijdig aangezien juist de centrale banken voor de problematiek zorgen en op dit moment 4 van de 5 wereld reserve valuta politiek beïnvloed worden en de valutaoorlog versterken. Behalve de Canadese dollar, de Canadese centrale bank heeft in 1998 besloten niet meer te interveniëren op de eigen valuta en sindsdien ook niet meer gedaan heeft.
  3. Aanhouden van kortere betalingstermijnen om daarmee risico te verkleinen op ondertussen veranderende omstandigheden. Dit oefent echter druk uit door de gehele supply chain omdat dit rechtstreeks de cash flow van afnemers en leveranciers nadelig beïnvloed.
  4. Diversificatie van supply chains waardoor men minder afhankelijk is van afname of afzet van landen betrokken in valuta oorlogen.
  5. Het verkorten van supply chains door product innovatie en design voor supply chain. Door specifiek rekening te houden met Forex in de productontwikkeling kan een organisatie proactief reageren en flexibeler zijn.

Het zal duidelijk zijn dat de laatst twee genoemde opties meer lange termijn oplossingen en duurzamer zijn. De organisatie moet daar echter al wel op ingericht zijn, zowel procesmatig als cultureel. Lering die we hieruit moeten trekken is dan ook dat valutaoorlogen van alle tijden en repeterend zijn. De enige adequate oplossing ligt dan ook altijd in een lange termijn oplossing en om zeker niet afhankelijk te zijn van onze overheden en wispelturige politiek.

ASML bod op Cymer = ondernemerschap

Deze week maakte ASML bekend dat zij een bod uitgebracht hebben op alle uitstaande aandelen Cymer. Hoewel de acquisitie zeker nog geen feit is, zal deze naar mijn mening doorslaggevend zijn voor het succes van EUV in de semicon industrie. Analisten waren in eerste opzicht sceptisch maar lijken nu de meerwaarde ook in te zien (zie dit bericht in de wall street journal eerder deze week). Deze deal is zeker niet goedkoop en ASML moet er flink voor in de buidel tasten. Toch zal deze aankoop niet alleen EUV versneld productiewaardig in de markt zetten. Het levert direct cash op in het servicen van de install base van immersie en DUV products geleverd door Cymer en positief doorwerken in de marges van ASML systemen. Om maar niet te spreken van de efficiency van collaboratie in de supply chain. Een mooi staaltje van verticale en horizontale integratie van de supplychain. Ik zeg een win-win!

In het hol van de leeuw

Airbus is dichtbij het sluiten van een overeenkomst om een “single-aisle aircraft” fabriek te bouwen in de Verenigde Staten. Daarmee gaat Airbus de directe confrontatie aan met Boeing, de in US gezetelde vliegtuigbouwer. Benieuwd of deze deal echt doorgaan zal vinden en de lokale economie en werkgelegenheid in Alabama een enorme boost zal geven. Of dat er toch ergens de kop van de protectionistische leeuw zal opsteken en deze enorme europese infiltratie in de Amerikaanse economie zal voorkomen. Net als de door Airbus verloren mega-deal vorig jaar met de US Airforce die uiteindelijk toch op het allerlaatste moment gegund werd aan Boeing terwijl Airbus duidelijk het betere product leverde. We zullen zien, in het hol van de leeuw.

The next generation

Deze week las ik een interessant artikel van Neil Howe. Neil is schrijver en beroemd demograaf. Hij werd vooral bekend door zijn boek “the fourth turning”. Waarin hij beschrijft dat er iedere 20 jaar een nieuwe generatie opstaat met een cyclus van 80 jaar. De tijd is aangekomen voor het verrijzen van een nieuwe generatie, zoals hij deze de “milennials” noemt die de hedendaagse leiders zijn van onze regeringen. Deze generaties herbergen extremen van rampzalig individualisme, compromisloos en slecht leiderschap (neem ons eigen Nederlands voorbeeld Geert Wilders) is het nu tijd voor de teamplayers…..en lees “the class of 2012“. Laten we de verandering verwelkomen!

Vernieuwde website Inside Supplychain LIVE

Vanaf vandaag is de nieuwe website van Inside Supplychain live gegaan.

Allereerst om klanten beter van dienst te kunnen zijn maar vooral ook om mijn passie voor operations, logistiek en supplychain management te delen. Daarom is er een blog toegevoegd waar ik met enige regelmaat berichten en artikelen zal plaatsen in het licht van de actualiteit.

Verder zal er uiteraard aandacht besteed worden aan en plaats zijn voor de activiteiten en opdrachten die ik momenteel uitvoer of in de pen zitten. Natuurlijk allemaal op een discrete wijze.